14-10-06

Nederlands-Vlaamse betrekkingen van Prof. Em. S.W. Couwenberg

Toekomst Nederland als cultuurnatie en de Nederlands-Vlaamse betrekkingen

S.W.Couwenberg

Nederland annexeert zichzelf, riep de schrijver Ernst van Altena in 1987 vertwijfeld uit op een Clingendaelconferentie over buitenlands cultureel beleid. Hij doelde met deze wanhoopskreet op de over ons land heen spoelende importcultuur, die het eigene steeds meer verdringt. We geloven in onze gloeilampen, kazen, bloembollen, tuinproducten, maar niet in onze eigen taal en cultuur, aldus Van Altena. Gegeven het feit dat onze culturele identiteit in Europees verband de meest kwetsbare is, rijst de vraag die H. Hofland al jaren geleden in een van zijn vele essays aan de orde stelde, hoe een geruisloze opheffing van Nederland als cultuurnatie te voorkomen. Het antwoord daarop ligt voor de hand: door alsnog meer in die eigen cultuur te gaan geloven en haar door doelbewuste inspanning op te krikken tot een hoger concurrerend niveau in de context van de Europese beschaving waarvan zij een van de vele interessante varianten is. Dat noopt tot een veel actiever en alerter buitenlands cultureel beleid. In de internationale wedijver om internationaal aanzien blijkt dat namelijk een belangrijker factor te zijn dan we jarenlang beseft hebben. Vandaar dat de Raad voor Cultuur vorig jaar aangedrongen heeft op versterking van dat beleid.

Nederlands-Vlaams wijgevoel

Verdere versterking van onze samenwerking met de Nederlandstalige cultuur in België is in dit verband niet minder relevant. Na veel tegenwerking en strijd heeft die cultuur zich zonder steun onzerzijds ontwikkeld tot een geheel eigen boeiende variant van de Nederlandstalige cultuur. Bij een bezoek van de Duitse bondskanselier Helmut Kohl aan ons land in de jaren ’90 heeft onze toenmalige premier Wim Kok gepleit voor de ontwikkeling van een Nederlands-Duits wijgevoel. Dat was een nogal overdreven reactie op vroegere anti-Duitse sentimenten. In Nederland en Vlaanderen zijn er sinds lang organisaties actief die om historische en andere redenen het belang van een Nederlands-Vlaams wijgevoel propageren. Het Algemeen Nederlands Verbond is daarmee zelfs al meer dan honderd jaar bezig. In die kringen is ook jarenlang gediscussieerd over het idee van een overkoepelende groot-Nederlandse identiteit. In de gemeenschappelijke taal zag men een belangrijk element om dat idee de nodige inhoud en betekenis te geven.

Een gouden kans om die identiteit institutioneel te verankeren is gemist toen België in 1815 verenigd werd met Nederland. Daarmee werd de Nederlandse natie in ontwikkeling met nieuwe regionale cultuurverschillen geconfronteerd die in het nieuwe Koninkrijk geïntegreerd moesten worden. Maar de prille eenheidsstaat bleek daartoe niet in staat, temeer niet omdat onder het autoritaire en centralistische bewind van een verlicht despoot als Koning Willem I de beproefde bestuurstraditie van schikken en plooien toen niet kon worden ingezet om die verschillen en de darmee samenhangende problemen het hoofd te bieden. Als in 1815 gekozen was voor een federale structuur van het Koninkrijk had de afscheiding van België waarschijnlijk voorkomen kunnen worden. Hoe dit zij, op de nieuwe multiculturele diversiteit die ontstond door het herstel van de eenheid van de noordelijke en zuidelijke Nederlanden, hebben we geen passend antwoord weten te vinden. In de door Holland gedomineerde eenheidsstaat is dat herstel spoedig door bepaalde Belgische elites in liberale en klerikale kring ter discussie gesteld en afgewezen als bestendiging van de vreemde heerschappijen waaronder de mensen in België zo lang gebukt gingen.

In een recente publicatie van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen van de hand van de socioloog C.J. Lammers, getiteld Nederland als bezettende mogendheid 1648-2001 (2003) is dat laatste nog eens onomwonden bevestigd. De positie van Nederland in België in de periode 1815-1830 wordt daarin gekarakteriseerd als die van een bezettende mogendheid. Zowel de totstandkoming van de nieuwe grondwet van het Verenigde Koninkrijk (via een referendum onder Belgische notabelen van wie nota bene 60 procent tegenstemden) als de inhoud daarvan en het beleid dat op basis daarvan gevoerd is werd door Belgische elites en hun achterban ervaren als nieuwe uiting van vreemde overheersing. In de Belgische geschiedenis wordt de periode van het Verenigd Koninkrijk dan ook benoemd als “de Hollandse tijd” zoals in de Nederlandse geschiedenis de periode 1940-1945 bekend staat als “de Duitse tijd”.

Pleidooi voor culturele alliantie

Met de Groot Nederlandse Gedachte die in de eerste helft van de 20e eeuw in bepaalde kringen gekoesterd en gepropageerd werd is vergeefs geprobeerd dat herstel alsnog te bevorderen. In de tweede helft van die eeuw is die gedachte afgezwakt tot een streven naar culturele integratie. De Nederlandse Taalunie is daar sinds 1980 de institutionele belichaming van. Spoedig is evenwel gebleken dat ook dat te hoog gegrepen is. Verbondenheid in taal impliceert nog geen gemeenschappelijk cultuurbewustzijn. Het culturele integratiestreven is sindsdien verder afgezwakt tot een streven naar culturele samenwerking. Naast de Taalunie heeft dat een institutioneel draagvlak gekregen in de Commissie Cultureel Verdrag Vlaanderen-Nederland.

Sinds een aantal jaren pleit het Nederlands-Vlaamse Comité Buitenlands Cultureel Beleid voor een culturele alliantie van Vlaanderen en Nederland met niet alleen een gemeenschappelijk te voeren taalpolitiek maar ook een gemeenschappelijk buitenlands cultureel beleid. Het Comité heeft dat uitgewerkt in een voorstel aan de Nederlandse en Vlaamse regering en geconcretiseerd in een aantal actiepunten. Het bouwt daarbij voort op tal van eerdere initiatieven die uiteindelijk teruggaan op de mislukte taal- en cultuurpolitiek van koning Willem I. Ter realisering van zo’n alliantie beschikken we over juistgenoemde twee unieke instrumenten. Maar de beleidsmogelijkheden waarover beide verdragmatig beschikken worden vooralsnog onvoldoende operationeel gemaakt. Het ontbreekt daartoe aan de nodige politieke en ambtelijke wil. Dat valt te wijten aan traditioneel klein-Nederlands staatsnationalisme enerzijds en oprukkend Vlaams particularisme anderzijds. In Europees perspectief blijft verdergaande samenwerking zakelijk gezien niettemin een politieke optie die serieuze aandacht verdient. Het is een optie die zoals de Vlaamse politicus H. Suykerbuyk opmerkt zowel vanzelfsprekend is als levensvreemd. Al jarenlang hebben we met deze paradoxale situatie te maken. Hoe die impasse in de Vlaams-Nederlandse betrekkingen te doorbreken is een prangende vraag in de discussie over de toekomst van Nederland als cultuurnatie; een discussie die de komende jaren veel meer publieke aandacht en steun verdient dan tot nu toe het geval is geweest.

De Nederlands-Vlaamse samenwerking behoudt vooralsnog overwegend een vrijblijvend karakter en blijft daardoor teveel steken in ad hoc projecten. In een vorig jaar verschenen publicatie van het Comité Buitenlands Cultureel Beleid, getiteld Het culturele tekort van de Europese Unie, wijst Annick Schramme, hoogleraar internationaal cultuurbeleid en internationaal management aan de Universiteit Antwerpen, nog eens op de vele belangen die Nederland en Vlaanderen gemeen hebben en op de mogelijkheden die in concreet beleid operationeel te maken. Tevens onderstreept zij het belang van een versterking van onze culturele aanwezigheid in Europa door het realiseren van een fusie tussen de Taalunie en het de Commissie Cultureel Verdrag Vlaanderen-Nederland. Van Nederlandse zijde zou de onderlinge samenwerking ook gestimuleerd kunnen worden door niet zo lang te treuzelen en te dralen met besluitvorming over twee voor Vlaanderen vitale dossiers, namelijk de verdieping van de Westerschelde en het opnieuw in gebruik nemen van de IJzeren Rijn.

Storende factoren

Een storende factor in de Nederlands-Vlaamse betrekkingen is sinds lang het morele superioriteitsbesef waarmee Nederlanders hun Vlaamse taalgenoten vaak tegemoet treden. Tegenover de vergaande morele arrogantie en zelfgenoegzaamheid van de Hollander en zijn schoolmeesterachtige rechtschapenheid, zo merkte Hugo Claus daarover eens op in een interview met de Volkskrant, voel ik mij heel Vlaams worden. De laatste tijd zien we te dien aanzien wel een zekere kentering die de diplomatieke vertegenwoordiger van de Vlaamse regering in Nederland Axel Buyse ook is opgevallen. Iets van die traditionele Nederlandse betweterigheid is weggevallen. In de media kijkt men met wat meer achting en begrip naar Vlaanderen en België dan voorheen, aldus Buyse. Nederland begint in te zien dat het niet altijd de wijsheid in pacht heeft, bekent tot zijn grote opluchting E. de Maesschalck van de Vlaamse omroep VRT. Ja, de laatste tijd worden onze zuiderburen van meerdere kanten zelfs aan Nederland ten voorbeeld gesteld. Het onderwijs is er beter, de publieke sector is er voortvarender gemoderniseerd, Vlaamse productiviteit is hoger, het ziekteverzuim is er veel minder, en met het Nederlands wordt veel zorgvuldiger omgegaan. Van Vlaamse zijde kijkt men dan ook niet langer zo op tegen hun lange tijd meer progressief geachte noorderburen als voorheen.

Een storende factor is voorts de neiging elkaar nog steeds meer te beoordelen en tegemoet te treden vanuit gangbare vooroordelen en cliché’s over elkaar dan op grond van kennis van zaken. De vorig jaar overleden historicus E.H. Kossmann karakteriseerde de Nederlands-Vlaamse betrekkingen eens kort en klaar als twee culturen naast elkaar, maar niet in gesprek met elkaar. In grote trekken is dat nog onverminderd het geval. Als we al niet in staat zijn met onze Vlaamse taalgenoten een gespreksrelatie te ontwikkelen die leidt tot betere verstandhouding over en weer en een zekere Nederlands-Vlaamse publieke opinie, wat valt dan te verwachten van het streven naar reële Europese eenwording dat zich uitstrekt tot steeds meer naties, zelfs buiten het Europese continent, met niet alleen heel verschillende talen maar die in cultureel opzicht ook veel meer van elkaar verschillen dan Nederlanders en Vlamingen? Zolang zo’n Vlaams-Nederlandse gespreksrelatie en een daarop geënte Nederlands-Vlaamse publieke opinie uitblijft, ontbreekt de voedingsbodem voor de ontwikkeling van een doorleefd Vlaams-Nederlands wijgevoel.

In Nederland leefden de verschillende zuilen decennia lang langs elkaar heen met veel onderling wantrouwen en vooroordelen als gevolg. Na de oorlog is met het oog daarop het Nederlands Gesprekscentrum met de bedoeling een constant gesprek tussen die zuilen op gang te brengen over allerlei problemen en ontwikkelingen waar zij bij betrokken waren en/of die hen verdeeld hielden. Dat heeft heel goed gewerkt. Waarom zouden we iets dergelijks ook niet organiseren om de Vlaams-Nederlandse betrekkingen een nieuwe impuls te geven en op die manier wederzijds wantrouwen en onderlinge vooroordelen zoveel mogelijk weg te nemen? Een aantal jaren geleden is van de zijde van het Nederlands Gesprekscentrum een poging in die richting gedaan. Dat vond toen onvoldoende weerklank. Waarom zouden we het niet eens opnieuw proberen? Het ANV is mijns inziens de meest gerede partij om het initiatief daartoe te nemen.

De inmiddels ter ziele gegane Unie Nederland-Vlaanderen van professor H. Gysels heeft enkele jaren geleden een Pragmatisch Minimum Programma gelanceerd om Nederland en Vlaanderen op een aantal praktische punten dichter bij elkaar te brengen, onder andere door elkaar in nieuwsuitzendingen beter te informeren over wat er in beide samenlevingen gaande is. Met een achttal geestverwante organisaties is sindsdien onderzocht hoe zo’n programma te effectueren. Maar tot praktische resultaten heeft dat tot nu toe nauwelijks geleid. Dat is opnieuw heel teleurstellend. De vraag die ik hier tenslotte wil opwerpen is hoe dat komt en hoe dat initiatief van professor Gysels alsnog zoveel mogelijk in daden kan worden omgezet.

12:22 Gepost door Stef in Algemeen | Permalink | Commentaren (23) |  Facebook |

Commentaren

Nieuwsuitzendingen Professor Gysels heeft buitengewoon goed werk geleverd. Hij heeft met zijn Unie Nederland-Vlaanderen een oude gedachte weer uitgezaaid en dat zaad is links en recht aan het kiemen. De enige kritiek die ik heb is dat daarin teveel naar de Benelux-formule gelonkt werd: dat strijkt Wallonië tegen de haren in. Daadwerkelijke toenadering is dan ook maar mogelijk vanuit een onafhankelijk Vlaanderen.

De vraag naar meer wederzijdse informatie is inderdaad onvoldoende ingevuld. Er is BVN-TV, dat alvast de samenhorigheid naar het buitenland toe zichtbaar maakt. Als oud expat kan ik bevestigen dat eens buiten ons gemeenschappelijk vaderland al die genoemde storende faktoren verdwijnen als sneeuw voor de zon. Maar BVN-TV brengt nog teveel afzonderlijk nieuws: tot aparte weerberichten toe en dat komt nogal lachwekkend over.

Er is nu een nieuw idee opgeborreld: een gemeenschappelijke Nederlandstalige digitale kultuurzender wereldwijd uitgezonden via satelliet, met het Duits-Franse ARTE als voorbeeld. Zonder het etiket van "wereldomroep" maar in de eerste plaats gericht op onzself thuis is dat een gedroomde kans om de vooroordelen weg te werken.

Gepost door: Leo | 15-10-06

Tegen! Ik streef eigenlijk naar een onafhankelijk Vlaanderen met eventueel Zeeuws-Vlaanderen en Frans-Vlaanderen inbegrepen, ik vind dat wij Vlamingen volledig losstaan van Nederland. Buiten de taal hebben wij weinig gemeen met elkaar.Er zijn teveel culturele verschillen tussen Nederlanders en Vlamingen, om nog maar te spreken over het zware verschil qua dialect (wij vinden dat jullie grappig spreken, maar dat vinden jullie hollanders ook van ons dus ja) en wetgeving. Onze economie draait goed, hebben wij niet het hoogste BBP trouwens ? .. en wij hebben trouwens ook de grootste export per persoon .. hier gaat het dus goed, wij hebben eigenlijk niemand nodig. We hebben genoeg welvaart, en het zou alleen maar groter worden moesten we die Walen kwijtraken ;) En veel Vlamingen zijn toch te trots om samen met Nederland herenigd te worden, "Dietsland" is vermoedelijk en hopelijk iets wa nooit gerealiseerd zal worden.

Gepost door: phar0z | 08-11-06

Hollanders versus Vlamingen phar0z merkt niet dat er meer taalverwantschap is tussen het Nederlands aan de Vlaamse Kust en het Nederlands uit het ver afgelegen Groningen, dan die tussen zijn Vlaams en het eerder nabije Nederlands uit Belgisch Limburg. Anderzijds is het voor een niet Limburger moeilijk, zoniet onmogelijk om het Nederlands uit bepaalde delen van Belgisch Limburg te onderscheiden van het Nederlands in Nederlands Linburg en zelfs van bepaalde delen in (het Nederlandse) Noordbrabant.

Met zijn mening staat phar0z helaas niet alleen, meer dan uit ervaring is ze waarschijnlijk het resultaat van een eerder Nederland(s)vijandig Belgisch onderwijs en van een door bestaande staatsstructuren gegroeide regionalisme. Vanuit Belgisch gezinde hoek worden vooroordelen t.o.v 'Hollanders' begroet. (Hollanders is een in België eerder pejoratief gebruikt woord waarmee alle Nederlanders worden bedoeld; al even misleidend trouwens als het Nederlands inheems gebruik van het woord Belg voor Vlaming.)
Clichés uit geijkte grappen verworden tot algemene aanvaard onveranderlijk gegeven.
Langs weerszijden van de staatsgrens dient eraan gewerkt de vooroordelen aan de werkelijkheid te toetsen, te relativeren en de barrières af te bouwen.
Een luidruchtige Randstadmentaliteit en het voor vele Vlamingen steeds meer en meer onverstaanbaar Noord-Nederlands gerochel enerzijds en het openbaar toenemend (uit onkunde of moedwillig) gebruik van Vlaams verkavelingsnederlands (nietwaar, wa is da ?) door Vlamingen met voorbeeldfunctie (ook buiten middens van popcultuur en Tv-soaps) wordt de historisch gegroeide scheiding tussen Vlaanderen en Nederland opnieuw vergroot. Door het aangevoeld tekort aan Nederlandse belangstelling voor Vlaanderen, samen met een herwonnen Vlaamse zelfzekerheid dreigt op lange termijn de Nederlandse taalentiteit nog eens gesplitst . Een wensdroom voor Belgicisten evenals voor alle regionalistische hokjesdenkers, alsof we met het Afrikaans er nog niet genoeg van hebben.

Gepost door: stefkens | 27-11-06

Voor natuurlijk! De reacties laten me lezen dat er een hoop verschillen lijken te zijn tussen de huidige Vlamingen en Nederlanders. Randstadmentaliteit? Vooroordelen?
Beste heer Stefkens, kijkt u eens naar de Verenigde Staten? Maken zij ook geen grappen over de staat Texas? Ook binnen Duitsland zijn grote verschillen, en kijk eens naar Frankrijk? Maar zij zijn toch ook een natie?
Vlamingen en Nederlanders spreken dezelfde taal. Daarnaast is er een goede samenwerking tussen Vlaanderen en Nederland. Vele Vlaamse steden kozen in 1579 voor de Unie van Utrecht. Wat dacht u van onze leeuwen als nationaal symbool? Decentralisatie en plaatselijke macht door de eeuwen heen? ....Ik kan nog vele overeenkomsten opsommen, ze bewijzen me dat er wel degelijk grond is voor een geslaagde samensmelting van Vlaanderen en Nederland. En komt u niet met tegenargument dat Vlaanderen katholiek is en Nederland voor een deel protestant. Dat is bijvoorbeeld ook het geval in Duitsland. En gezien de ontkerkelijking is de invloed van het geloof sowieso tanende en in mijn oren een argument wat zo langzamerhand in staat van ontbinding is.
Ik ben voor een samensmelting, ik spreek hier niet over annexatie, maar over samensmelting. Vlamingen zijn net zo Nederlands als iemand uit de Randstad, uit Groningen en uit Twente.

Gepost door: Marc | 02-01-07

Wieder klappn Vloamsch en gjin Ollands gi skjiven. Ik wille da Vlaams juste lik da Fries (Frysk) lik een toale word erkend. Vloamsch moe ton moare een dochtertoale van et nederlands worde juste lik et afrikoans .. en ton zien wulder van gieder ollanders verlost en bewoaren wieder oes identiteit.

Vloanderen onafhankelijk!
PS Verstoaje mie?

Gepost door: west-vlaming | 04-01-07

Ja, natuurlijk ! @marc: uw mening is de mijne !
@west-vlaming: Ja, dank zij de kennis van het AN is uw dialect ondanks uw individualistische spellingswijze te begrijpen.In de Middeleeuwen werd het gesproken Brugs begrepen tot in Danzig e.o., so what! En beluister maar eens goed het Fries, zoveel onverstaanbaars is daar ook niet (meer?) te vinden. De teloorgang van de dialecten betreur ik, maar om onder uw kerktoren uit te geraken is het particularisme dat u voorstaat onbruikbaar. Wel werkt het de belgicistische bevoogding in de hand. Wordt wakker en vergeet uw provincialistische droom !
Zonder aanvaarding van een algemene omgangstaal herleidt u het streven naar een onafhankelijk Vlaanderen louter tot een romantisch verlangen. Van Westvlaams wilt u blijkbaar een soort Letzeburgs maken. La belgique en al zijn franskiljons zien het graag gebeuren !

Gepost door: stefkens | 12-01-07

Vlaanderen onafhankelijk? Vlaanderen, ik heb er nooit gewoond, maar ben er wel veel geweest. Ik kan zeer goed begrijpen dat Vlamingen trots zijn op hun Vlaanderen. Om even te reageren op de heer West Vlaming: Ja ik kan u zeker begrijpen. En maakt u niet druk, zoals heer Stefkes zegt: er zijn vele plaatselijke dialecten. Maar dat is in elk land het geval, uw dialect is echt geen uitzondering.

Maar wat als Vlaanderen onafhankelijk en 1 land wordt, is dat slim? Vlaanderen is rijk, maar ook klein. Met 6 miljoen inwoners maak je weinig stennis in het grote Europa. Ik vraag me af of het verstandig is. Ik ben het met heer Stefkens eens: provinciaal denken maakt je letterlijk klein in het grote Europa. Provinciaal denken was leuk in de middeleeuwen, toen waren Frankrijk, Duitsland en Italie ook verdeeld in vorstendommetjes. Maar wordt wakker heer West Vlaming, nu niet meer. We zijn omringd door grote landen. Willen we meetellen, dan kunnen we misschien samenwerken....

Vlaanderen en Nederland samen is goed voor ruim 22 miljoen inwoners. Ik wil niet zeggen dat we samen een reus zijn, maar we zijn dan samen groot genoeg om net wat serieuzer genomen te moeten worden door de grote landen. Zeker als u kijkt naar de gezamelijke havens, banken en cultureel erfgoed!

Gepost door: Marc | 13-01-07

Realisme: onafhankelijk vlaanderen vs groot-nederland Ik dacht dat er al eens was voorgesteld aan Frankrijk om Wallonie bij hun te voegen en ze antwoordden met "non, merci". Hieruit kan geconcludeerd dat Frankrijk Wallonië er helemaal niet bijwil. Redenen hiervan zijn doordat Wallonië nu eenmaal een verlieslatende, onderontwikkelde regio is en bovendien spreken vele Walen een Waals dialect, Picardisch, Letzeburgisch (grens met Luxemburg) en niet het "beschaafd Frans".

Er zijn in Wallonië bepaalde politieke rattachistische partijen (die dus wallonie - in en extreme gevallen zelf heel België) bij Frankrijk laten aansluiten maar, deze halen nog geen 1 % van de stemmen.

De annexatie van Wallonië door Frankrijk is dus uitgesloten en Wallonië een staat apart zien ze zelf nie zitten, ze willen gewoon bij Vlaanderen blijven (tja die geldtransfers van ons he). Een onafhankelijke Waalse staat lijkt mij onrealistisch … en derde wereldland in West-Europa?

Ik vrees dat Belgie vermoedelijk hierdoor nooit zal ophouden te bestaan. Waalse ministers blokkeren immers vaak beslissingen, om nog maar te zwijgen van het cordon tegen het Vlaams Belang.

Toch zijn - voor mij toch - Vlamingen en Nederlanders 2 verschillende, maar nauw aanverwante volkeren. Ik vind dat stereotypes van Nederlanders toch wel vaak kloppen en ik vind de Vlamingen toch wel meer wereldburgers. Dit komt o.m. door onze aanleg voor talen …

Zal Vlaanderen wel ooit onafhankelijk worden? Zal de EU toelaten dat het land van de Europese hoofdstad in 2 scheurt? Europa wordt door de EU steeds 1, en dan zouden er nog wat staatjes bijkomen? Bovendien is België het toonbeeld van hoe het moet binnen de EU: een klein landje met 3 volkeren waar iedereen het kan vinden met elkaar door al deze regeringen.

Toch droom ik stiekem van Vlaamse onafhankelijkheid. En volgens mij is net nog net iets realistischer dan Groot-Nederland. Ik blijf erbij een onafhankelijke republiek te preferen boven Groot-Nederland.

Toch is het jammer dat zowel bij Groot-Nederland als onafhankelijk Vlaanderen Wallonië verloren gaat, ik vind de Ardennen een mooie streek en bovendien wonen er in Wallonië toch veel mensen van Vlaamse afkomst.

Ofwel moeten we dezelfde staatsstructuur hebben als Groot-Brittannië, een Heel-Nederland dus met Vlaanderen en Nederland en Wallonië als aparte republieken/koninkrijken.

Gepost door: phar0z | 13-01-07

Waarom willen jullie toch een Groot-Nederland? Wat kan de modale Vlaming een grotere beslissingskracht binnen de EU schelen?

Kijk eens naar het landje Luxemburg, zo klein .. en zo rijk. Als Vlaanderen onafhankelijk zou worden, zou het ook een klein staatje zijn net zoals Luxemburg.

Een klein staatje met de grootste gemiddelde export per persoon, het hoogste BBP, de beste kwaliteit van onderwijs, verlichte autosnelwegen ...

Zal m.a.w. in dit kleine staatje - waarin iedereen het goed heeft - wakker liggen van de weinige invloed die ze uitoefenen binnen de EU?

Groot-Nederland bah, ik denk dat de meeste Vlamingen nog liever franskiljons worden ;)

Gepost door: Itsme | 18-01-07

stereotypes van kezen kloppen toch blijkbaar Alsek http://www.telegraaf.nl/binnenland/56614891/Boycot_die_Belgen!.html?pageOffset=1#reacties lees dan ist 't loatste krediet van de Nederlanders bij mij voor eeuwig en altij verspeeld. Echt ne typische Nederlandse reactie op ne logische Belgische maatregel ...

En tan zoude wij mee die bende gierige, domme hypocrieten moete herenigd worde?

Haha nooit dus, laat België tan maar bestaan of desnoods een zelfstandig Vlaanderen.

Ik zen et beu om mee Hollanders geassocieerd/vergeleken te worden omwille van dezelfde taal. Ik wil dat België (of een onafhankelijk Vlaanderen) uit de Nederlandse TaalUnie stapt en onze taal vanaf nu gewoon als Vlaams beschouwd wordt, en late we dan allemaal Verkavelingsvlaams spreke :). Dan zal de kloof nog wa groter worde. En ik krijg 't schijt van die walgelijke Hollandse accenten !!!

Walgt nie zowa iedereen van luidruchtige, arrogante, gierige, agressieve dronken Nederlandse toeristen? Rijd dan maar om via Duitsland naar Frankrijk ...

en blijft aub weg uit België, we willen u hier niemeer zien ... en droom verder van een 'Verenigd Nederland', iets wa in uw stoutste dromen enkel zal bestaan.

Gepost door: Oost-Vlaming | 22-01-07

Helemaal mee eens. Vlaanderen hoort gewoon bij Nederland, net als Spitsbergen, Indië en Suriname.

Gepost door: Joepie | 21-02-07

Benelux Het lijkt me helaas een moeilijke taak om de Vlaams-Nederlandse betrekkingen te verbeteren door juist haar taalkundige en culturele overeenkomsten te benadrukken. Europeanen zijn helaas verbeten nationalisten die de nare neiging hebben hun vele landjes zo veel mogelijk van elkaar en van de rest van de wereld af te sluiten. Het lijkt me meer kans hebben om een dergelijke samenwerking – of zelfs samensmelting – te baseren op gemeenschappelijke sociaaleconomische belangen; bijvoorbeeld, de bescherming van de Welvaartstaat tegen de harde economie van de globalisering, of juist de wens van een gemeenschappelijke markt te profiteren.
De ‘gewone man’ wil immers niets meer dan eten, vrede, vermaak en het recht om gaan en staan waar hij wil.

Persoonlijk zou ik dan gelijk pleiten voor een versterking van de macht van de EU t.o.v. de natiestaten, en als dat niet lukt, voor een samengaan van ministeries op Benelux niveau.
Misschien is dat ook de toekomst van de Vlaams-Nederlandse betrekkingen. Op Vlaams-Nederlands niveau zie ik mijn Noord-Nederlandse vrienden graag verkondigen dat Frisia-Saksen onafhankelijk moet worden om te voorkomen dat ‘die arrogante Hollanders’ nog meer Groningse aardgas in de ‘Randstedelijke beerput’ laten verdwijnen. Op Europees niveau zie ik de Partij van het Noorden verkondigen dat Frisia-Saksen, eenmaal onafhankelijk, een volwaardig lid moet worden van de Europese Unie om zo te kunnen profiteren van een gemeenschappelijke markt en beleid.

Overigens zie ik een internationale Nederlandstalige cultuurzender, of soortgelijke initiatieven, wel zitten. Waarom zou je jezelf willen beperken tot een zielig klein landje, als je 22 miljoen Nederlandstalige mensen in één keer kan bedienen. De meeste van onze cultuuruitingen zijn pan-Europees, westers of zelfs werelds, ondanks die nare Europese neiging om juist de verschillen eruit te lichten en te benadrukken. Kijk maar naar die gasten die het satirische jongerenprogramma ‘Six-Pack’ maken (vaak te zien op muziekzenders); zij malen niet om Nederland of Vlaanderen, en zijn hoogstens Nederlandstalig – en dat ook nog zonder het te benadrukken – als ze over de halve wereld langs poorten glippen en hun grappen uithalen, en ze hebben er succes mee.

Gepost door: DeMillican | 31-03-07

Economie versus regionalisme Aan dhr. Oost-Vlaming:
1) Ik meen te weten dat de meeste Hollanders (en andere Nederlanders) de Telegraaf juist zien als een erg schreeuwerige en populistische krant, die weinig genuanceerd overkomt. Ze lezen liever kwaliteitsdagbladen zoals de Volkskrant en de NRC Handelsblad, of een meer lokaalgerichte krant zoals het Brabants Dagblad.
2) Persoonlijk ben ik wel blij dat de invoering van het Belgisch wegvignet nu niet doorgaat. Ik zou niet graag de gezichten van sommige Antwerpse disco-eigenaren en barmedewerkers gezien hebben als dat plannetje was doorgegaan. Zelfs de meest hypocriete Hollandse zuipschuit zou geen € 10,- hebben willen betalen om 8 km over een Belgische snelweg te mogen rijden, ze gaan dan wel ergens anders hun drankgeld uitgeven. Men spreke hier nog niet over al die Hollandse gezinnen die dan toch maar liever naar Phantasialand of naar de Efteling gaan, in plaats van naar Bobbejaanland. Is een Europees dekkend systeem van wegentol, gebaseerd op kilometers, misschien niet veel verstandiger?
Wat ik u en anderen wil zeggen dat ik van een partij volksnationalisme en vooroordelen nog nooit mijn buik heb kunnen vullen, ook al – geef ik toe – wil ik er mezelf er wel eens aan zondigen.

Wel denk ik dat een verantwoorde vorm van regionalisme heel goed kan samengaan met een interregionale oriëntatie. Laten we zeggen; een Oost-Vlaamse regio-fetisj die met zijn Twentse collega ervaringen uitwisselt in een Vlaams-Nederlandse heemkundeprogramma.

Afijn, om me wat meer op de vraagstelling uit het artikel van Couwenberg te richten: ik zou de geïnteresseerden niet willen afraden te blijven streven naar een culturele alliantie of zelfs een Vlaams-Nederlands wij-gevoel, maar toch denk ik dat het hele onderwerp een groot deel van de bevolking geen zier schelen omdat het geen worst op tafel brengt. Benadrukken dat Nederland en Vlaanderen erg op elkaar lijken (en dat doet ze) zal een groepje die daar mee eens is opleveren en een groter groepje elk pietleuterig verschilletje gaan benadrukken (het blijven Europeanen), terwijl de grote massa het zal horen en weten en er niets mee zal doen.
Een grensoverschrijdende samenwerking (zowel vanuit overheden als particulier) op basis van gemeenschappelijke sociaaleconomische belangen geef ik meer kans, omdat dat – laat ik zeggen – brood en spelen zal opleveren. Zie ook mijn vorige inbreng.

Gepost door: DeMillican | 31-03-07

Proficiat, u heeft mij min of meer kunnen overtuigen .. Maar de onafhankelijkheid van Vlaanderen is een logische, verplichte tussenstap. Daarna kunnen we alles via een referendum laten beslissen.

Gepost door: phar0z | 30-04-07

Hoewel ik de gedachte van "de verenigde nederlanden" ondersteun om verschillende redenen (zowel economisch als cultureel) vrees ik toch dat het water ("nog") te diep is. Ik heb met de verschillende partijen gesproken en in beide gevallen is er een overgroot meerderheid die tegen deze samensmelting is (hoewel ze voor beiden enkel voordelen oplevert). Wanneer ik dieper inga op deze afwijzing, komen langst beide kanten de alomgekende clichés boven drijven. Zolang er geen mentaliteitsverandering komt vrees ik dat de droom van Willem van Oranje aan een stille dood zal sterven. Beseffende dat de tijd enkel in ons nadeel speelt en de kloof zal verder uitdiepen zie ik de toekomst van het Nederlands somber in, vooral in Vlaanderen waar het Frans als een olievlek vanuit Brussel over het vlakke land zal uitdijen.Het tij zal enkel keren wanneer we durven een deel van onze trots neer te leggen en elkaar niet meer bekijken als "die Belgen" of als "die hollanders" maar veeleer als "wij, Nederlanders". Deze band kan enkel ontstaan door intensieve uitwisseling van gedachten via verschillende kanalen (media,onderwijs,politikek, cultureel,...). Maar zoals mijn oma altijd zei; 't is gemakkelijker iets te breken dan iets te herstellen".

Gepost door: karel aelvoet | 07-05-07

Ik heb zelf een indeling gemaakt van hoe Nederland er uit zal zien (http://www.toekomstnederland.mysites.nl) in de toekomst. Ik heb er dan ook geen bezwaar tegen als er nog eens 2 en een halve deelstaat (deelstaat Vlaanderen, deelstaat Zuid-Brabant en West-Limburg) bijkomen of desnoods nog eens 4 (Hainaut, Namur-Brabant, Liège, Luxembourg/Lëtzebuerg). Dit zou ik noemen in plaats van het onafhankelijk maken van Vlaanderen, omdat de economie dan tegen zal zitten en gezien het tegenwoordig alleen maar om geld draait in deze wereld... Een ding is zeker, er moet iets veranderen.

Dochs mout ik as nuchtere Grönneger seggen dat ik mie laank genog drok môkt heb om de toukomst van de BeNeLux en ik bin der nou hailmoal flaauw van. As ik nuchter en as n echte Grunneger denk, zai k dat toukomst van Nederlaand, Bèlgie en Luxombörg, ÈN Uropa al vaastligt. Uropa wordt ain laand, regionoale kulturen staarven oet, de Benelux wordt ain van de zoveul laandkes ien Uropa en krigt ain of twij stìmmannen.

(Toch moet ik als nuchtere Groninger zeggen dat ik mij lang genoeg druk heb gemaakt om de toekomst van de BeNeLux en ik ben er nu helemaal flauw van. Als ik nuchter en als een echte Groninger denk, zie k dat de toekomst van Nederland, België en Luxemburg, ÈN Europa al vastligt. Europa wordt een land, regionale culturen sterven uit, de Benelux wordt een van de zoveel landjes in Europa en krijgt een of twee stemmannen. )

Mit het bovenstaande stukje tekst wil ik naast wat er staat, ook duidelijk maken dat vrijwel elke regio een eigen identiteit heeft. Niet alleen Vlaanderen en Nederland. Maar binnen Vlaanderen (het Vlaams gewest) de Vlamingen (door de dialecten verdeeld in Oost -en Westvlamingen) Brabanders en de Limburgers. In Nederland heb je de Groningers, Friezen, Drenten, Stellingwervers, Sallanders, Twenten, Achterhoekers, Geldersen, Utrechters, Amsterdammers, Gooilanders, Urkenaren, West-Friezen, Hollanders, Hagenezen, Rotterdammers, Zeeuwen, Zeeuws-Vlamingen, Brabanders en Limburgers. Het stukje is geschreven in het Gronings, een dialect dat, netzoals alle dialecten zoals bijvoorbeeld het West-Vlaams, het Limburgs en het Twents, sterk van het Nederlands verschillen. Toch zullen deze over slechts 1 generatie (eigenlijk elk dialect, inclusief het Fries) uitgestorven zijn, door de grote invloed van het Nederlands en het Engels. De globalisering is niet tegen te houden en ik denk dat iedereen zich daarbij neer moet leggen.

Desondanks hoor je heel vaak kreten van groeperingen of personen die steven voor een eigen land dat bestaat uit hun provincie met daarbij uitbreiding van andere (vaak historisch verwante) gebieden. Vaak hoor je van Vlamingen het argument dat Vlamingen al een autonome minderheid zijn; maar iedere burger in België behoort tot een autonome minderheid. Zowel de Vlamingen, als de Walen zijn als autonome minderheden erkend en de Duitsers (of Duitstaligen/bevolking van de Oostkantons voor de preciese mensen onder ons) zijn als nationale minderheid erkend. Of dit nou zo positief is weet ik nog niet, want België heeft hierdoor geen officiële eigen bevolking.

Friezen zijn ook een groep die vaak om onafhankelijkheid vraagt. Met kreten als "Fryslân Boppe!" zijn ze bekend in heel Nederland. Ook in Groningen kunnen menigen hier wat van (vergelijk bv. "Fryslân boppe!" met "Der gaait niks boven Grönnen"), maar ze willen, ondanks de relatie met de Friezen, weinig met hen te maken hebben. Deze relatie is zowel geografisch, als cultuur-historisch, als hedendaags sociaal-economisch, als taalkundig (Gronings is een "Friso"-Saksische taal). Ook Oost-Friesland behoort tot dit cultuurgebied.

In Oost-Limburg (Nederlands Limburg) zijn er ook veel provincialistische gevoelens aanwezig. Cultuur-historisch gezien is dit terecht, gezien Limburg pas laat deel van Nederland is geworden en lang bij België en Duitsland heeft gehoord. West-Limburg is historisch gezien geen Limburg. Geen enkel stukje grond in Belgisch Limburg heeft ooit tot het hertochdom Limburg gehoord. Het is heel lang deel geweest van Liège, een kerkelijk gewest.

De scheiding van Nederland en België is niet helemaal juist gelopen. De meestgebruikte argumentatie is het geloof, Nederland protestants, België Rooms-Katholiek. Als dit gevolgd zou zijn, zouden Noord-Brabant en Oost-Limburg ook bij België horen.

Wat ik met al deze voorbeelden en de komende informatie wil duidelijk maken is dat niet alleen de Vlamingen een aparte groep Nederlanders (Laaglanders) is. Ook de Groningers, Friezen, Limburgers, Zeeuwen, enz. hebben eigen culturele eigenaardigheden. Daarom is het handiger als al deze gebieden autonoom worden en zich verenigen in een land die vergelijkbaar is met de oude Groningse situatie: de stad Groningen en de Ommelanden waren aparte gewesten, waarbij van elk gebied afgevaardigden bijeenkwamen voor de staten van de toenmalige provincie Stad en Lande. Als dit ook in de Nederlanden kan worden toegepast (elke deelstaat - Friesland, Oversticht, Gelderland, Holland, Aruba, Curaçao en Bonaire, S-eilanden, Zeeland-Brabant, Vlaanderen, Henegouwen, Namen-Brabant, Luik, Luxemburg - krijgt een eigen regering, waarvan bepaalde afgevaardigden zich in het landelijk parlement begeven.

Toch zie ik dit toekomst ideaal niet meer als realistisch, gezien dit economisch te duur wordt en tegen de globalisering in gaat. Vlaanderen wordt geen apart land of autonome deelstaat, maar een arrondisement binnen de deelstaat "Republic of the United Netherlands". Het Belgisch en Nederlands koningshuis worden afgeschaft en een republiek zal ontstaan die een of twee kiesmannen krijgt. Ik zie het zeer somber in.

Gepost door: npr | 27-06-07

Groter Nederland Groot-Nederland zou mijns inziens meer moeten omvatten dan Nederland en Vlaanderen. Vaak wordt vergeten dat ook in Duitsland gebieden liggen die ooit tot de Nederlanden hebben behoord. Ik doel hiermee vooral op voormalige Gelderse gebieden:
1) Oostelijk Opper-Gelder met de steden Gelder, Goch, Erkelens, Viersen, Straelen en Wachtendonk
2) De Duffelt bij Nijmegen
3) de stad Emmerik met omliggende gebieden die hetzij tot het stadsgebied, hetzij tot de heerlijkheid Gendringen en Etten hebben behoord.

Verder hoort Oost-Friesland eigenlijk ook tot de Nederlanden. Dat was in de Middeleeuwen zo en tussen 1807 en 1810 behoorde het tot het toenmalige Koninkrijk Holland (afgrijzelijke naam overigens). Verder zijn er nog twee twijfelgevallen: het hertogdom Kleef en het graafschap Bentheim. Deze hebben weliswaar nooit officiële staatkundige banden gehad met de Nederlanden (afgezien van een korte personele unie van onder andere Gelre en Kleef in de jaren 1538-1543), maar cultureel en taalkundig lag dat wel anders. Bovendien hoorde met name Kleef in de 17de eeuw tot de invloedssfeer van de Republiek.

Gepost door: Marcus Geldricus | 02-07-07

@Marcus

Gebieden claimen omdat ze decennia geleden in de Nederlanden zaten lijkt mij niet echt logisch, dan kan je ook bv. New York gaan claimen ;)

Ook Oost-Friesland zijn "we" definitief kwijt.

Twijfelachtige gebieden of ze terug bij de Nederlanden kunnen komen zijn voor mij:

1) Frans-Vlaanderen, waar tot op heden nog een Vlaams dialect wordt gesproken.
2) De Platdietse Streek, een streek in het Franstalige Wallonië waar er nog altijd een Nederlandstalig Limburgs dialect wordt gesproken, gelegen onder Voeren.
3) de Duitse Nederrijn, waar er Kleverlands wordt gesproken.
4) Brussel: waar de lingua franca nu helaas Frans is.

Mocht iets niet duidelijk zijn:

http://nl.wikipedia.org/wiki/Frans-Vlaanderen
http://nl.wikipedia.org/wiki/Platdietse_streek
http://nl.wikipedia.org/wiki/Kleverlands

Gepost door: ikke | 04-07-07

@ikke

Je noemt zelf het Duitse Nederrijngebied. Mag ik je er even op wijzen dat alle voormalige Gelderse gebieden daar ook toe behoren. Zo ook het voormalige hertogdom Kleef. Overigens was ik nog de heerlijkheid Anholt en het hoogstift Elten vergeten.

Om New York, Nieuw Amsterdam, erbij te halen is wel wat vergezocht. Dat is slechts een halve eeuw Nederlands geweest en er wordt hedentendage geen Nederlands meer gesproken.

In de door mij genoemde gebieden is Nederlands echter tot in de 19de eeuw de voertaal geweest en nog altijd spreekt men er aan Nederlands verwante dialecten. Er is dus sprake van een historische, culturele en taalkundige verbondenheid.

Gepost door: Marcus Geldricus | 07-07-07

Groot Nederland Na alle berichten en ook de genoemde links van hierboven te hebben gelezen, ben ik bang dat een Groot-Nederland voor altijd in onze ideale dromen zal bestaan. Ook al zou Vlaanderen (na een potentiële ineenstorting van de Belgische eenheid) een aanbod worden gedaan van volledige vrijheid (status aparte) in het Koninkrijk der Nederlanden, dan nog voel je de steeds groter wordende kloof tussen juist deze twee gebieden (twee culturen die naast elkaar leven sinds de splitsing) en de afkeer van het idee. Begrijp mij goed...ik zou graag zien, dat Vlaanderen bijvoorbeeld samen zou gaan met Zuid-Nederland om daar een provincie mee te vormen, maar van de Vlamingen (op dit forum en andere websites) merk ik al, dat wij die mogelijkheid wel op onze buik kunnen schrijven. (Al zou ik wel eens de enquete-resultaten willen zien van hoeveel Vlamingen iets zien in samensmelting met Nederland! - Puur voor het gevoel). Helaas zijn onze vooroordelen en stereotypes nog te veel aanwezig en deze blokkeren nog teveel. Vanuit een Europees oogpunt, rest ons alleen nog intensiever samen te werken - economisch en cultureel en dat wordt gelukkig steeds meer gedaan. En misschien dwingt de macht van Europa ons ooit nog wel eens tot een noodzakelijke fusie (Nederland-Vlaanderen en misschien zelfs Luxemburg erbij), om te voorkomen dat de macht om te beslissen helemaal ontnomen wordt. En laten wij het ontnemen van die macht niet onderschatten en onmogelijk achten, want wij betalen met z'n allen al zoveel aan de Unie en wij hebben er nu tenminste nog wat over te zeggen. Laten wij gewoon de kracht van de BeNe(Lux) nog meer uitbuiten en uitbouwen en laten wij tenminste met elkaar eens zijn (Nederland en Vlaanderen), dat wij allen Nederlandstaligen zijn en dat ons culturele erfgoed zeker bewaard moet blijven (zeker gezien het toenemende aantal Franstalig-sprekenden in België). Verder moet ik zeggen, dat ik maar weinig wist van de vroegere geschiedenis van Nederland en België, maar het wel heel interessant vind. Vooral het feit dat Wallonië beide gebieden al zo vaak belazerd heeft en ook nu nog allerlei beslissingen op politiek gebied boycot om de status quo te behouden (Groot België, oftewel rijk en arm te samen), vind ik behoorlijk schokkend. Dat Frankrijk Wallonië niet eens zou willen annexeren in het theoretische geval van opheffing van de eenheid, is naar mijn idee dan ook een duidelijk teken aan de wand.

Gepost door: Marcel Verdurmen | 11-09-07

Gr Nederland Over Groot-Nederland gesproken. Eens hadden we een groot Nederland. Wat zijn we niet allemaal kwijt geraakt. Het begon eigenlijk met het Koninkrijk Holland, met oost Friesland erbij. Wat na 1815 met het Verenigd-Koninkrijk er niet meer bij hoorde. We hebben ceylon gehad. Daarna de afscheiding van Belgie. Zuid-Afrika raaktten we kwijt. Daarna Luxemburg. Vervolgens Nederlands-Indie, later nog Nieuw-Guinea. Suriname. Nu dreigen nog de Antillen uit elkaar en weg te vallen. En lest best of last, de drie Noordelijke Provincies Friesland, Groningen en Drenthe willen onder aanvoering van een Friese Nationale Partij, zich afscheiden van de rest van Nederland. We hadden een Wereld-macht. En wat hebben we nu nog over een drassig stukje weiland langs de Noordzeekust. Ik geloof dat wij Vlaanderen en als het kon de rest van Belgie en Luxemburg nog hard nodig zullen hebben.

Gepost door: Hannah | 17-01-09

Vanuit het buitenland (Israël) bezien is het idee van samensmelting belachelijk. Wat een grootheidswaanzin. Waarom is het belangrijk? Ik zie het niet.

Als ik tegenwoordig naar de Lage Landen ga dan is het om vrienden en familie te bezoeken. Sommigen in de Randstad, de meesten in Breda, enkelen in Vlaanderen (nou ja, die stadstaat genaamd Antwerpen eigenlijk).

Voor wat betreft de haalbaarheid van een zelfstandige Vlaamse staat: ik woon ook in een land met 6-7 miljoen inwoners. Het is een land dat wellicht relatief veel meer media-aandacht ontvangt dan andere landen. Dit is een land dat in haar korte bestaan een volledige infrastructuur uit de grond heeft weten te stampen. Een land dat bekend staat om een enorm vermogen tot innovatie. En dat ondanks het feit dat het vanaf de tweede dag van haar bestaan een bijna continue staat van paraatheid leeft. De oorlogen doen me vaak denken aan onze eigen Tachtigjarige Oorlog. Met winnaars en verliezers. Met overheersing en bedrog. Met religies en samenwerking.

Het huidige Koninkrijk der Nederlanden mag dan grenzen hebben die niet strikt parallel lopen aan de grenzen van oude hertogdommen en mini-staatjes van weleer, maar dit is al twee eeuwen (of eigenlijk al veel langer) het geval. Er is een nieuwe realiteit ontstaan. In mijn jeugd droomde ik nog weleens dat ik als Brabander niks met Hollanders had, maar dat waren slechts stuipen. Ik heb net zo weinig gemeen met Antwerpenaren. Mensen die toch zo dichtbij vertoeven vanuit Breda bezien. Zelfs de dorpelingen net over de grens zijn wezenlijk Vlamingen. Of Belgen. Zo u wilt. Feit is dat zij zich niet als Nederlands zien. Want Nederlands zijn is niet wat het 3-4 eeuwen geleden was.

Meer samenwerking is altijd goed. Kijk maar naar de HSL. Hadden we beter naar elkaar geluisterd en beter geïntegreerd dan was het project al lang gereed (en hadden de Nederlanders wellicht kunnen adviseren om minder beton te gebruiken aan Vlaamse zijde - beton dat om grafitti blijkt te bedelen). En de Schelde. En het goederenvervoer.

Maar een eerdere schrijver zei het zoals ik het ervaar: als we samen in het verre buitenland zijn dan passen we gelijk beter bij mekaar. Misschien duidt dit op moeilijk te verbloemen achterdocht als we thuis zijn? Ik merk het zelf vaak in Vlaanderen. Ik ben absoluut niet luidruchtig, ordinair, of wat al niet meer zij, maar toch maakt de ober in Vlaanderen zelden een praatje met me, terwijl hij dat wel doet bij de andere tafels met gasten uit andere delen van Vlaanderen. En ik doe zo verdomde vriendelijk. Heeft mijn opa iets gedaan misschien?

Gepost door: Remco | 01-04-09

Liever bij Duitsland dan bij Nederland.
Wat hebben jullie ons te bieden? Coffeeshops? Heineken? Kaas?
Geef mij maar liever het federale Duitsland, met zijn grote industrie en grote binnenlandse markt. Die duitsers weten wel wat van goed bestuur. bijvoorbeeld inzake betere infrastructuur (dan zou de ijzeren Rijn er wel plots kunnen komen hé!!) en de verbeteringen op levenskwaliteit.
Trouwens, in Duitsland is er geen sprake van een sociale vlaktaks.

Gepost door: karolus | 27-07-09

De commentaren zijn gesloten.